ವಿಕಿರಣವು ಆಂಟೆನಾದಿಂದ ಹರಡುವ ಅಥವಾ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಿದ್ಯುತ್ಕಾಂತೀಯ ತರಂಗಗಳ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಪದವಾಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಆಂಟೆನಾ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ, ಆಂಟೆನಾದ ವಿಕಿರಣ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ರೇಖಾಚಿತ್ರವನ್ನು ಅದರ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ, ಆಂಟೆನಾದ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕತೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಅಂತರ್ಬೋಧೆಯಿಂದ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆಂಟೆನಾದಿಂದ ಹೊರಸೂಸುವ ಶಕ್ತಿಯು ಸಮೀಪದ-ಕ್ಷೇತ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದ-ಕ್ಷೇತ್ರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಸಚಿತ್ರವಾಗಿ, ವಿಕಿರಣವನ್ನು ಆಂಟೆನಾದ ಕೋನೀಯ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ರೇಡಿಯಲ್ ದೂರದ ಕಾರ್ಯವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು. ಈ ಗಣಿತದ ಕಾರ್ಯವು ಆಂಟೆನಾದ ವಿಕಿರಣ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗೋಳಾಕಾರದ ನಿರ್ದೇಶಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಕ್ಷೇತ್ರ E(θ,ϕ) ಮತ್ತು ಕಾಂತೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರ H(θ,ϕ) ನಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿ
ಆಂಟೆನಾದಿಂದ ಹೊರಸೂಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶಕ್ತಿಯು ಅದರ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯು ದಿಕ್ಕಿನ ಕಾರ್ಯವಾಗಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣಗೊಂಡ ಶಕ್ತಿಯು ಹೇಗೆ ವಿತರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಚಿತ್ರಾತ್ಮಕ ನಿರೂಪಣೆಯಾಗಿದೆ. ಈಗ ಶಕ್ತಿ ವಿಕಿರಣದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ನೋಡೋಣ.
ಮೇಲಿನ ಚಿತ್ರವು ದ್ವಿಧ್ರುವಿ ಆಂಟೆನಾದ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಕಿರಣ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಮಾದರಿಯಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಬಾಣಗಳು ವಿಕಿರಣದ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಾದರಿಗಳು ಅಥವಾ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಾದರಿಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು.
•ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಾದರಿಯು ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಕಾಂತೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಕಾರ್ಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲಾಗರಿಥಮಿಕ್ ಮಾಪಕದಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
•ವಿದ್ಯುತ್ ಮಾದರಿಯು ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಕಾಂತೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪರಿಮಾಣಗಳ ವರ್ಗದ ಕಾರ್ಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲಾಗರಿಥಮಿಕ್ ಮಾಪಕದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ dB ಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
3D ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿ
3D ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯು ಗೋಳಾಕಾರದ ನಿರ್ದೇಶಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ (r,θ,ϕ) ರೂಪಿಸಲಾದ ಮೂರು ಆಯಾಮದ ಗ್ರಾಫ್ ಆಗಿದ್ದು, ಅದರ ಮೂಲವು ನಿರ್ದೇಶಾಂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಕೆಳಗಿನ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ —
ಈ ಚಿತ್ರವು ಓಮ್ನಿಡೈರೆಕ್ಷನಲ್ ಆಂಟೆನಾದ 3D ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಮೂರು ನಿರ್ದೇಶಾಂಕ ಅಕ್ಷಗಳನ್ನು (x, y, z) ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
2D ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿ
3D ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅಡ್ಡ ಮತ್ತು ಲಂಬ ಸಮತಲಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುವ ಮೂಲಕ 2D ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬರುವ ಎರಡು ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅಡ್ಡ ಸಮತಲ ಮಾದರಿ ಮತ್ತು ಲಂಬ ಸಮತಲ ಮಾದರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಚಿತ್ರವು H-ಪ್ಲೇನ್ ಮತ್ತು V-ಪ್ಲೇನ್ನಲ್ಲಿರುವ ಓಮ್ನಿಡೈರೆಕ್ಷನಲ್ ಆಂಟೆನಾದ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. H-ಪ್ಲೇನ್ ಸಮತಲ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ V-ಪ್ಲೇನ್ ಲಂಬ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಲೋಬ್ ರಚನೆ
ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ಆಕಾರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಎದುರಾಗುತ್ತವೆ, ಇದು ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ವಿಕಿರಣ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಆಂಟೆನಾದ ವಿಕಿರಣ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಉತ್ತಮ ತಿಳುವಳಿಕೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೋಡಿ, ಇದು ದ್ವಿಧ್ರುವಿ ಆಂಟೆನಾದ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ಹಾಲೆ, ಪಕ್ಕದ ಹಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಿಂಭಾಗದ ಹಾಲೆ ಇರುತ್ತದೆ.
•ದೊಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆವರಿಸುವ ವಿಕಿರಣ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು ಮುಖ್ಯ ಲೋಬ್ ಅಥವಾ ಮುಖ್ಯ ಕಿರಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿಯೇ ಗರಿಷ್ಠ ವಿಕಿರಣ ಶಕ್ತಿಯು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿರ್ದೇಶನವು ಆಂಟೆನಾದ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
•ಪಾರ್ಶ್ವವಾಗಿ ವಿತರಿಸಲಾದ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಯ ಇತರ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಪಾರ್ಶ್ವ ಹಾಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಹಾಲೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿವೆ.
•ಇದಲ್ಲದೆ, ಮುಖ್ಯ ಹಾಲೆಗೆ ನಿಖರವಾಗಿ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಒಂದು ಹಾಲೆ ಇದೆ, ಇದನ್ನು ಹಿಂಭಾಗದ ಹಾಲೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಪಾರ್ಶ್ವ ಹಾಲೆಯ ಒಂದು ವಿಧವೂ ಆಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಕ್ತಿಯು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.
ಉದಾಹರಣೆ
ರಾಡಾರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಆಂಟೆನಾ ಪಾರ್ಶ್ವ ಹಾಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರೆ, ಗುರಿಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟಕರವಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಪಾರ್ಶ್ವ ಹಾಲೆಗಳು ಸುಳ್ಳು ಗುರಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಜವಾದ ಗುರಿಗಳನ್ನು ನಕಲಿ ಗುರಿಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದು ತುಂಬಾ ತೊಂದರೆದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು, ಈ ಪಾರ್ಶ್ವ ಹಾಲೆಗಳನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಬೇಕು ಅಥವಾ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು.
ಪರಿಹಾರ ಕ್ರಮ
ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವ ವಿಕಿರಣ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಣ್ಣ ಹಾಲೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ ಆ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಂದು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ - ಅಂದರೆ ಮುಖ್ಯ ಹಾಲೆಯ ಕಡೆಗೆ - ಮರುನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ - ಆಂಟೆನಾದ ನಿರ್ದೇಶನವು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅದರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಗಳ ವಿಧಗಳು
ಸಾಮಾನ್ಯ ರೀತಿಯ ವಿಕಿರಣ ಮಾದರಿಗಳು:
•ಸರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನ ಮಾದರಿ (ದಿಕ್ಕಿನೇತರ ಮಾದರಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ): ಈ ಮಾದರಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 3D ವೀಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಡೋನಟ್ ಆಕಾರದಂತೆ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ 2D ವೀಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಅಂಕಿ-ಎಂಟು ಮಾದರಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
•ಪೆನ್ಸಿಲ್-ಬೀಮ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್: ಬೀಮ್ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ, ದಿಕ್ಕಿನ ಪೆನ್ಸಿಲ್ ತರಹದ ಆಕಾರವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ.
•ಫ್ಯಾನ್-ಬೀಮ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್: ಬೀಮ್ ಫ್ಯಾನ್-ಆಕಾರದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
•ಆಕಾರದ-ಬೀಮ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್: ನಿಯಮಿತ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರದ ಏಕರೂಪವಲ್ಲದ ಕಿರಣವನ್ನು ಆಕಾರದ-ಬೀಮ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ವಿಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಉಲ್ಲೇಖ ಬಿಂದು ಐಸೊಟ್ರೊಪಿಕ್ ವಿಕಿರಣ. ಐಸೊಟ್ರೊಪಿಕ್ ವಿಕಿರಣವನ್ನು ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ, ಅದು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.
ಆಂಟೆನಾಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು, ದಯವಿಟ್ಟು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ:
ಪೋಸ್ಟ್ ಸಮಯ: ಏಪ್ರಿಲ್-10-2026

